Berichten weergeven met het label zweden. Alle berichten weergeven
Berichten weergeven met het label zweden. Alle berichten weergeven

maandag 12 september 2016

Heerlijk Zweeds tussendoortje - zonder chocolate moose


Bij de Zweedse keuken haal je spontaan 2 zaken voor de geest. 
De bekende Zweedse balletje, kotbullar , 9 of 12 stuks met een refill glaasje vlierbloesemsiroop uit Ikea én The Swedish chef uit The Muppets die “chocolate moose“ probeert te maken.

Tijd om kort 3 andere Zweedse keukenlegendes aan te halen 


Knäckebröd

De knapperige toastjes die eigenlijk “breekbrood” betekenen gaan zo’n 500 jaar terug en er zou zelfs ergens in een stoffig klein museum aan de Oostzee een stuk bewaard zijn waarvan men beweerd dat het gebakken werd in het jaar 1508 en nog steeds kraakvers zou zijn. Al is dat laatste twijfelachtig, kunnen deze Zweedse crackers indien goed bewaard gemakkelijk een jaar eetbaar blijven, wat het een heel dankbaar product maakt. Knäckebröd is daarnaast ook heel gezond, gelet op wat je verkiest als topping natuurlijk. 

Gaande van kaviaar tot worst, of zalm, tot confituur of waarom niet … chocolade. Er bestaan heel veel soorten knäckebröd, in allerlei diktes en smaken en als je dacht een ruim assortiment ervan te hebben in je lokale supermarkt, is er in de Zweedse supermarkt standaard een hele winkelgang aan gewijd. 


Fika



De Britten hebben hun Afternoon Tea, Spanjaarden nemen uitgebreid tijd voor tapas en voor de Zweden is Fika een heilige traditie. Oneerbiedig vertaald als “koffiepauze” is de Fika een echt sociaal gebeuren waarbij op elk moment van de dag, op eender welke plaats tijd kan worden vrijgemaakt voor een heerlijke tas koffie met uiteraard de nodige zoetigheden om het bittere drankje aangenamer te maken. De kanelbullen, ronde kaneelgebakjes, zijn topfavoriet. Er is zelfs een heuse Kanelbullens dag elk jaar op 4 oktober. 

Op de werkvloer is het niet ongewoon om 2 Fika’s per dag in te lassen. Zweden nemen dan ook graag de tijd om te genieten van deze kleine geneugten van het leven. Niet voor niets behoort Zweden tot de top 10 gelukkigste landen ter wereld!

En koffie maken is een eervolle bezigheid! Iedere Zweed zal je vertellen dat ze dé perfecte koffie voor je kunnen maken, volledig zoals het hoort. Grappig genoeg zal de uitleg vrijwel altijd anders zijn. 1 zekerheid alvast: vergeet de koffie niet door een fitertje te halen en voor je drinkt met fierheid “varsågod” te zeggen.


Lingon 


Lingon, rode bosbessen in het Nederlands, zijn alomtegenwoordig in de Zweedse keuken. In de vorm van confituur begeleidt het allerlei gerechten van gehaktballetjes, pannenkoeken tot havermout of uiteraard knäckebröd. Het succes van deze zoete smaakmaker heeft veel te maken met het Allemansrecht dat in Zweden van toepassing is. Wat inhoudt dat er eigenlijk geen private wandelwegen bestaan en je er op uit kan trekken langs weides en velden. Veel Zweden hebben dan ook nostalgische verhalen over hoe ze als kind besjes gingen plukken om samen met grootouders "lingonsylt" te maken.



De beruchte Surstromming, of gefermenteerde haring heb ik om evidente redenen niet opgenomen in dit lijstje maar ik sluit graag nog even af met een lekker receptje omdat je de Zweedse keuken pas echt kan appreciëren als je ze zelf kan proeven… 


Recept: Kanelbullar

Ingrediënten: 

Voor het beslag:
400 ml melk
110 g boter
2 x 7 g droge gist
110 g witte kristalsuiker
750 g tarwebloem
1/2 theelepel zout
2 theelepels kardemom
4 eetlepels parelsuiker
1 ei

Voor de vulling:
110 g boter
90 g witte kristalsuiker
2 eetlepels kaneel


Laat de boter smelten in een pot en voeg de melk toe. 
Haal de pot van het vuur wanneer het mengel lauw is en voeg de gist toe.

Meng ondertussen in een afzonderlijke kom: bloem, suiker, kardemom en suiker. Maak een kuiltje en giet hierin het botermengsel. Roer het geheel om tot je een egaal deeg verkrijgt en niet meer kleeft.

Strooi wat bloem op een vlak oppervlak en kneed het deeg zo’n 5-tal minuutjes. Plaats het deeg in een kom, afgedekt met folie om te rijzen voor 45 minuten. Verwarm je oven voor op 220°C. 

Maak ondertussen de vulling door de boter te mengen met de suiker en kaneel. Gebruik boter op kamertemperatuur. Meng het geheel tot je een mooie bruine pasta verkrijgt.

Haal het deeg uit de kom wanneer dit verdubbeld is in volume en duw de lucht eruit. Rol uit tot een deeg van ongeveer 3 mm. Smeer de bruine kaneelpasta op het deeg en rol op tot een lange worst. Snij nu stukken van ongeveer 3 cm. Doe de broodjes in een cupcake- of cakevorm. Verlaag je oven op 190°C en bak de cinnamon buns 15-30 minuten.

woensdag 17 augustus 2016

Scandinavisch sporten

Met de Olympische Spelen volop aan de gang, hebben Zweden, Noorwegen en Finland heel wat aandeel in de verschillende sporttakken: voetbal, zwemmen, golf, atletiek en paardensport.

Daarnaast heeft Scandinavië natuurlijk zijn typische wintersporten, zoals ijshockey (als je ooit eens een match kan bijwonen: doen!), (inne)bandy, schaatsen, langlaufen en skiën. Innebandy is een sport tussen bandy en zaalhockey, en wordt ook wel floorhockey of floorball genoemd. Finland en Zweden eindigen standaard in de top drie op de Wereldkampioenschappen innebandy.
Ook watersporten in de zomer zijn populair. Met de 'Indian Summer' in de aantocht, gaan heel wat mensen kajakken, kano varen, roeien, raften, mountainbiken of wielrennen, vissen, zwemmen en waterskiën.
Enkele bekende wedstrijden in Zweden zijn: Vasaloppet - een jaarlijkse langlaufwedstrijd in Dalarna, Lidingöloppet: een jaarlijkse hardloopwedstrijd in Stockholm, Elitloppet, een jaarlijks drafsportevenement op de drafbaan Solvalla in Stockholm.

Met nog een kleine week te gaan, hierbij een korte tussenstand: want tot hier hebben ze het lang niet slecht gedaan: Noorwegen haalde tot nu toe drie medailles: 2 in roeien en één in worstelen, Finland zal er wel elk moment ééntje binnenhalen, en Zweden behaalde zowaar zes medailles: in golf, zwemmen (waarvan 1 gouden!), schieten en wielrennen – met een extra mooi aandeel van de ‘ladies’, want zwemster Sarah Sjöström behaalde er maar liefst drie!
Wij Scandinavië-liefhebbers duimen alvast voor de tiende medaille! 
















dinsdag 9 augustus 2016

Thuiskomen op 67° Noord

Wat mag ik verwachten eens aangekomen in het Hoge Noorden? Met een hartelijke begroeting van Johan, de eigenaar van de Pinetree Lodge, tijdens het diner is het ijs meteen gebroken (het Zweedse gevoel voor humor - zeker dat van Johan - is stukken beter dan dit, wees gerust :-).

Met z’n vieren wonen ze hier buiten het seizoen in het kleine dorpje Särkimukka: Johan, zijn vrouw Sara en hun 2 kinderen. Reken daar nog de kennel met een 120-tal Alaskan husky’s bij en je kan dit nog steeds een idyllische plek ‘in the middle of nowhere’ noemen. Dat laatste mag ik vrij letterlijk nemen als Johan enthousiast vertelt dat er in een straal van 50 km rondom de lodge geen andere vorm van toerisme is! 

Ik voel me snel thuis in deze (speel)tuin van Eden en praat bij de haard nog even na met enkele andere gasten die ook deze lodge hebben gekozen voor hun Lapland verkenning. De volgende dag vertrek ik met een kleine groep op verkenningstocht met de sneeuwscooter. Onze gids Victor (die volgens mij als kind geen driewieler maar onmiddellijk een sneeuwscooter cadeau kreeg) begeleidt ons vlotjes langs gevarieerde en overweldigende landschappen. Het is februari en volop ‘tykky’-seizoen: de sneeuw ligt metersdik en blijft aan de bomen kleven wat voor bijzondere sculpturen zorgt in de Lapse taiga.

In het grote bevroren meer achter de lodge leer ik ijsvissen en in de keuken bakt de chef ‘s avonds - eigen vangst smaakt best - mijn versgevangen Arctic Char, wat vertaald als ‘ridderforel’ een stuk heldhaftiger klinkt. 

Een nieuwe dag en tijd om met mijn eigen hondenspan te ervaren waarom Johan, Sara en de ‘musher’-gidsen zo’n grote passie delen voor hun zelfgetrainde husky’s. Die wederzijdse liefde ondervind ik snel zelf, glijdend op een aangenaam tempo door het winterlandschap laat ik de laatste spanningen mijlenver achter me. Bij een authentieke, afgelegen trappershut halen we met de groep water op uit een bevroren meer, stoken we de houtsauna warm, koken we een stevige maaltijd voor ons én de husky’s en maken we het gezellig bij kaarslicht. Elektriciteit heb je hier niet nodig!

Maar het meest onbeschrijfelijke moment van heel de reis moest nog volgen. Tussen hoofdgerecht en koffie in de Pinetree Lodge laat de dienster weten dat het noorderlicht aan het opduiken is. Ik volg het voorbeeld van andere gasten, kleed me snel warm aan en hoop dat het schouwspel nog even doorgaat. Dit is het magische aan het noorderlicht, je kan het nooit volledig voorspellen maar eens het er is MOET je gewoon naar buiten.

Er bestaan vele, soms eeuwenoude volksverhalen om de dansende bewegingen van het noorderlicht te beschrijven in al haar gedaantes en schakeringen. Gapend naar die open hemel in het midden van de nacht voel ik mezelf héél klein en besef ik dat ik zonet iets wonderlijks heb meegemaakt.


Blij dat ik die koffie koud heb laten worden! 



woensdag 11 mei 2016

Een week in de Pinetree Lodge


Hejhej!

Halverwege maart vertrok ik met grote nieuwsgierigheid richting Lapland via Xplore the North. Na een bezoek aan het prachtige ijshotel, werd ik opgehaald door een chauffeur van de Pinetree Lodge, waarna we –na andere Laplandtrippers op te pikken op de luchthaven van Kiruna- de rit inzetten richting onze eindbestemming: de Pinetree Lodge!

Een warm welkom, heerlijke maaltijd en –geloof het of niet!- al heel wat noorderlicht later, installeerde ik me in de husky lodge, die vlakbij de huskykennel gelegen is.


De volgende dagen waren gevuld met spannende activiteiten, zoals een sneeuwscootertocht, een huskytraining met ongelooflijk schattige puppy’s die naast de ervaren honden liepen, cross country skiën, ijsvissen en een interessante sneeuwschoenwandeling doorheen de ongerepte natuur van het witte Lapland…Prachtig!!





En toen kwam hét hoogtepunt van de reis: met een groepje avonturiers ons
eigen hondenspan besturen! Tijdens drie dagen trokken we de bergen in en genoten we van de adembenemende landschappen, de rust, de lieve, speelse honden waar je je onmiddellijk aan hecht, het spectaculaire noorderlicht, de zalig warme sauna, allerlei spelletjes en de leuke groepssfeer. 


Tijdens de breaks en na de dagtochten oefenden we onze survivalskills uit aan half ontdooide meertjes, rivieren en in onze wildernishutten. Echt eventjes helemaal weg van de wereld…Moe, maar heel voldaan kwamen we toe aan de kennel van de Pinetree Lodge en schoven we onze voeten onder tafel voor ons gezamenlijk diner, een waardige afsluiter van de fantastische driedaagse.

      

Onvermijdelijk (genoeg) kwam het einde eraan, ’t was een tiendaagse om nooit te vergeten! Vol wilde verhalen en met een -zeker voor herhaling vatbaar-gevoel keer ik terug; het motto van eigenaar Johan klopt voor de volle 100%: I definitely leave as a friend now!


woensdag 2 december 2015

Road trip in het hoge noorden

Met de wagen rijden in het noorden, in feite is het net hetzelfde als in West-Europa, maar dan met wat minder verkeer. Vele chauffeurs dromen ervan op de verkeersvrije wegen van het noorden te cruisen. Wegen in Scandinavië zijn immers vaak in goede staat en vrijwel leeg. Anderen stellen zich dan weer vragen bij de veiligheid van het rijden op een volledig met sneeuw en ijs bedekte rijweg. Tijd voor opheldering.

Eerst en vooral zijn wagens in het noorden steeds voorzien van spijkerbanden. Een spijkerband is een winterband die is voorzien van metalen spikes, en dankzij deze spikes is er meer grip op wegen met sneeuw en ijzel. Vanaf temperaturen onder 0°C, zijn spijkerbanden dan ook veel efficiënter dan gewone winterbanden. In Zweden, Finland en Noorwegen is het bij wet verplicht om met spijkerbanden te rijden bij sneeuw of ijzel op de weg. Dit gewoonlijk van half november tot half april. Eender waar je binnen deze periode een wagen gaat huren, zal deze dus over spijkerbanden beschikken. Je merkt weinig of geen technisch verschil in rijden met een wagen met spijkerbanden, tegenover winterbanden. Uiteraard wanneer je op sneeuw of ijs rijdt, merk je wel dat je vlot kan verder rijden, en je grip perfect behouden blijft. 

Files zijn een vrijwel onbekend fenomeen in Noord-Europa. Rondom de hoofdsteden kan er in de spits wel eens file ontstaan. Waarschijnlijk ga je hier meer klachten over horen van de lokale bevolking zelf dan door de toeristen, die zijn gewoonlijk wel wat erger gewoon. Een Scandinaviër beschouwt een vertraging van enkele minuten al als extreem druk verkeer. 
Wat couranter voorvalt dan file, is een noodzakelijke stop voor andere weggebruikers, zoals rendierenkuddes of een overstekende eland. Wees alert, een botsing met een eland is in vele gevallen fataal.
De rustige wegen hebben als voordeel dat je ten volle van de uitgestrekte natuur kan genieten. 

Belangrijk om weten is dat je altijd verplicht bent met je lichten aan te rijden. Wanneer iemand naar je toetert of met zijn lichten flikkert, wil dat waarschijnlijk zeggen dat je dit even vergeten bent. Al staat er stralende zon, je rijdt nog steeds met je autolichten aan.


Nog enkele aandachtspunten wanneer je de baan op gaat:

De gemiddelde toegestane snelheid is 50 km/u in stadscentra en bebouwde gebieden. Daarbuiten mag je gewoonlijk 80 km/u rijden in de wintermaanden.

Er wordt rechts gereden.

Het gebruik van de autogordel is verplicht, ook op de achterzetels.

Geef ALTIJD voorrang aan wie van rechts komt, tenzij het duidelijk anders aangegeven staat. Het concept van voorrangswegen komt veel minder vaak voor in Noord-Europa, zelfs wie van een klein zijweggetje aan je rechterkant komt, heeft gewoonlijk voorrang.

Elk voertuig is bij wet verplicht te stoppen bij een zebrapad, wanneer er een voetganger over wil. Ook wanneer er eender welk ander voertuig al gestopt is bij het zebrapad moet jij ook stoppen, ongeacht er een voetganger is of niet!

Het gebruik van een mobiele telefoon achter het stuur is strafbaar.

Wanneer je na je tankbeurt gaat betalen in het tankstation zelf, is het de gewoonte je wagen niet aan de pomp te laten staan, maar deze al een beetje verder aan de kant te parkeren.

Toeteren doe je om een botsing te voorkomen, of om een andere chauffeur te waarschuwen voor een gevaarlijke situatie. Al het andere gebruik van de toeter, bijvoorbeeld uit frustratie of om een bekende voorbijganger te groeten, is niet toegestaan en wordt ook ten zeerste afgekeurd.

Hou er extra aandacht bij wanneer temperaturen rond het vriespunt schommelen. Het dooien en vervolgens terug aanvriezen van ijs, is de gevaarlijkste periode. Matig je snelheid. 

In Finland zijn er voorlopig geen tolwegen. In Noorwegen daarentegen heeft men de nodige ervaring met het gebruik van tolwegen als financiële compensatie voor de bouw van bruggen, tunnels en wegen.

Wees aandachtig op ronde punten, bijvoorbeeld wanneer er twee rijvakken naast elkaar zijn, waarbij het rechtse vak gedwongen de rotonde moet verlaten. Wanneer de baanvakken en opschriften onder een laagje sneeuw liggen, wordt dit er niet eenvoudiger op.

Voetgangers op de openbare weg worden ten zeerste aangeraden reflectoren te dragen. 
Op niet-verlichte wegen of wegen zonder voetpad, is dit zelfs verplicht!

Een alcohol percentage van 0.05% in je bloed, wordt beschouwd als dronken rijden. Denk dus twee keer na voor je een pintje besteld alvorens achter het stuur te kruipen. Dit wordt regelmatig gecontroleerd door middel van wegblokkades en nuchterheidsacties.

Dit alles wetende, is rijden in het noorden best een haalbare kaart. In zowat alle belangrijkste steden en luchthavens zijn er verhuurkantoren. Het is aangewezen op voorhand te reserveren, en je dient sowieso over een krediet kaart te beschikken. Wagenhuur is niet goedkoop in het noorden, met tarieven van gemiddeld € 80 per dag. Wanneer je over een Europees of Zwitsers rijbewijs beschikt, mag je overal met de wagen rijden.

Laat je dus niet tegenhouden, en geniet volop van je road trip! 


woensdag 18 november 2015

Logeren in Abisko - of toch in Björkliden?

De Zweedse dorpjes Abisko en Björkliden bevinden zich langs de zuidelijke oever van het Tornetrask meer, in het uiterste noorden van Zweden, en op een boogscheut van de Noorse grens. De twee dorpjes worden vaak in één adem genoemd, omwille van het extreem goede kansen op noorderlichtobservatie. De vraag die iedere aurora-hunter zich vervolgens stelt, is natuurlijk in welk van beide dorpen hij dan best gaat logeren.  
  
Logeren in Abisko doe je best in het STF of ook wel Turiststation genoemd. Dit is een functioneel hotel gerund door de Svenska Turistföreningen, de Zweedse toeristische dienst. Alle kamers zijn recent gerenoveerd (2013), en beschikken over een eigen badkamer. Het restaurant ‘Kungsleden’ levert maaltijden van hoge kwaliteit. Zo is er een uitgebreid, organisch ontbijtbuffet, van spek met eieren tot verse havermout en huisbereide bessenconfituur. Lunch kan dagelijks als warm buffet in het restaurant, of als picknick wanneer je er een dag op uit trekt. Diner kan als 1- of 3-gangen diner. Porties zijn niet enorm groot, het 3-gangen diner is toch wel aangewezen. De 3 borden die je geserveerd zal krijgen zijn dan weer wel smakelijk gedecoreerd en Scandinavische keuken op niveau. Je kan zelfs opteren voor een bijpassend drankenpakket, met een wijn of biertje aansluitend bij elk van de 3 gerechten.
De algehele sfeer van het hotel is dat van een berghut, met basic gemeenschappelijke faciliteiten zoals de lounge en gescheiden mannen en vrouwen sauna’s. Aan de receptie word je steeds hartelijk te woord gestaan, kan je info over mogelijke activiteiten verkrijgen en ervoor inschrijven, en een warme thermische overall huren.
Op 15 minuten wandelen van het hotel bevindt zich het Aurora Sky Station, bereikbaar via een duidelijk gemarkeerd en verlicht wandelpad. Ook Aurora foto-hunting start vlak aan de voordeur, erg handig. Overdag kan je hier sneeuwraketten en cross-country ski’s huren, er met een gids op uit trekken, bijleren over de Sámi cultuur, of langsgaan in het bezoekerscentrum met allerlei weetjes over de arctische fauna en flora.


Aurora foto-hunting



Een andere optie voor logies is 10 kilometer verderop, in het eerstvolgende gehucht Björkliden, eveneens gelegen aan het Törnetrask meer en dus met even goede noorderlichtkansen als Abisko. In Björkliden bevindt zich het 4* Fjället Hotel met Kappas chalet park er rondom. Het geheel baadt in de bergsfeer van een upscale alpenhotel, maar dan in een rustige, natuurlijke omgeving. Logeren kan in ruime tweepersoonskamers of ingerichte chalets voor 4-8 personen, sommigen met terras of
eigen sauna sauna. In het hotelgebouw zijn 2 gemeenschappelijke sauna’s, in sessies voor mannen, vrouwen of gemengd, voor ieder wat wils. Of je nu in de comfortabele hotelkamers logeert, of in de ruime chalets, je kan steeds terecht in het hotelrestaurant voor alle maaltijden. Er is dagelijks een uitgebreid ontbijtbuffet en warm lunchbuffet. Voor het diner kan je opteren voor een 2-gangen menu, met keuze uit 2 voorgerechten, 2 hoofdgerechten en eventueel een bijkomend dessert. Je kan echter ook à la carte eten. Vanuit een chalet is het maximaal 10 minuten wandelen naar het hotel.

Tegenover het hotel vind je een sportwinkel terug, waar je terecht kan voor een warme thermisch outfit, huur van ski-en snowboardmateriaal, of van sneeuwraketten en langlaufmateriaal. Vanuit het hotel kan je immers onmiddellijk de latten op, Björkliden is immers een alpien ski-gebied. Daarnaast vertrekken er uiteraard ook cross-country skiroutes vanuit het hotel. Ook advies over het skigebied en wandelpaden kan je in de sportwinkel verkrijgen, net als een wandelkaart van het gebied. Om een skipas aan te schaffen dien je eerst even naar beneden te skiën, aan de voet van de liften kan je deze aankopen, voor een halve dag, volledige dag of langer.
Ook vanuit Björkliden kan je deelnemen aan de aurora foto-hunting en een bezoek brengen aan het Aurora Sky Station. In dat geval worden er transfers voorzien van Björkliden naar Abisko en terug. Dat gegeven maakt activiteiten weliswaar iets prijziger. 

Aurora Sky Station

Kortom, in beide hotels zit je zeker en vast goed voor noorderlichtobservatie, je kan immers steeds de deur achter je dichtrekken, een wandelingetje maken, en je bevindt temidden van de natuur met weidse blik op de nachtelijke hemel. welk hotel je voorkeur geniet, is zelf te bepalen.  

maandag 2 februari 2015

Hoogseizoen voor wintertrekking

Op 20 – 21 – 22 februari is het weer zover. De ‘Rovaniemi 150’ vindt opnieuw plaats. Deze unieke race gaat dwars door de Finse natuur, rond Laplands hoofdstad Rovaniemi.
Bij temperaturen tot -30°C moeten de deelnemers een route van 150 kilometer lang afleggen, te voet, met de fiets of op cross-country ski’s. Dat alles binnen een termijn van 42 uur.

Het 150 kilometer lange traject bestaat uit een aaneenrijging van eenrichtingswegen, winterwegen, zomerpaden, single tracks, wandelpaden en bevroren meren en rivieren. De hele route wordt gemarkeerd met paaltjes, linten, en reflecterende tape. Zo hoeven de deelnemers slecht minimaal met gps in de hand de route te zoeken. OP regelmatige afstand van elkaar bevinden zich checkpoints. Hier worden de tussentijden van alle reizigers geregistreerd, en is een kampvuur, basis schuilplaats en water voorzien. Alle deelnemers moeten volstrekt zelfvoorzienend zijn. Indien je tijdens de race hulp van buitenaf aanvaard, ben je onherroepelijk gediskwalificeerd.
Inschrijven kan als individuele deelnemer of in duo mits betaling van het inschrijvingsgeld van respectievelijk € 250 en € 350. 42u lang afzien heeft dus zijn prijs.
Mindervalide atleten mogen gratis inschrijven.

150 kilometer te voet, met de fiets of op ski’s, het klinkt hard. Toch is de Rovaniemi150 slechts een initiatie op de andere winter races. Ervaring in winter races is immers niet vereist, en daarom is het vaak de ‘primeur’ van vele winter atleten, alvorens door te stromen naar de nog extremere trails. De Rovaniemi150 stelt echter wel als voorwaarden dat je al deelgenomen hebt aan een marathon, een lange-afstandsrace of een lange winter trekking in berggebied. Ook is het ten zeerste aangeraden reeds kennis gemaakt te hebben met bivakkeren in winterse omstandigheden. Toch niet helemaal voor rookies dus!

De Rovanimie150 is een kwalificatie manche voor de Iditarod Trail Invitational, één van de ruigste winter races ter wereld. Deze race met huskysledes gaat over een route van maar liefst 1600 kilometer dwars doorheen het desolate binnenland van Alaska, van Anchorage naar de Bering zee. Dat is voor de échte outdoor freaks.

Outdoor liefhebbers moeten gelukkig niet onmiddellijk marathons gaan lopen om ook een pure wildernis ervaring mee te maken.
Ook voor avonturiers met een gewone basiscondities of sportievelingen met voorliefde voor trekking zijn er de nodige haalbare alternatieven.
Zo kan je in Fins en Zweeds Lapland terecht voor prachtige meerdaagse huskytrekkings. Met je eigen huskyteam ga je van de ene shelter naar de andere, geen elektriciteit of stromend water, wel een ongerept wildernisgevoel. De nodige affectie van huskies krijg je er gratis bij.
Ook op cross-country ski’s of sneeuwraketten kan je de Finse taiga of Zweedse bergkammen gaan opzoeken. Al je bagage gaat in de pulka die je achter je aan trekt, puur natuur en een intens fysieke tocht volledig op eigen kracht.
Kleinschalige organisaties zoals Xplore theNorth specialiseren zich in dergelijke reizen, onder professionele begeleiding.


En wanneer je deze trekkings vlot overleefd hebt, kan je je inschrijving voor de Rovaniemi150 in overweging nemen! 

donderdag 25 december 2014

Slim vliegen naar Zweeds Lapland

Vluchtverbindingen naar Lapland kunnen sterk variëren. Met bepaalde verbindingen vlieg je erg vlot in +-7u tijd van Brussel of Amsterdam naar een luchthaven hoog boven de poolcirkel.
Om naar Lapland te vliegen moet je minimaal 2 vluchten nemen. De eerste gaat van Amsterdam, Brussel of Düsseldorf naar de hoofdstad van één van de Scandinavische landen, meestal Stockholm of Helsinki. De tweede vlucht is een binnenlandse vlucht, ofwel vanuit Stockholm naar een luchthaven in Zweeds Lapland, ofwel vanuit Helsinki naar je eindbestemming in Fins Lapland.

De kleine Lapse luchthavens worden echter niet al te vaak aangevlogen, en dikwijls is er op een luchthaven als Kiruna of Ivalo, slechts 1 of 2 aankomsten per dag. Zowel de locals, die voor business of privéredenen over en weer vliegen naar de hoofdstad, als de toeristen bezetten deze vluchten. Beschikbaarheden zijn soms erg krap, en vluchtprijzen schieten bliksemsnel de hoogte in.
Wie zijn vliegreis is gestart in West-Europa, dient vaak de vlucht met latere aankomst in Lapland te boeken, omdat je anders simpelweg je connectie niet haalt in Stockholm of Helsinki. Nochtans, de vlucht met vroegere aankomst in Lapland is vaak opmerkelijk goedkoper!

Gelukkig is er voor elke probleemsituatie een oplossing.
Om gebruik te maken van de voordelige verbinding én vroeger op je Laplandbestemming aan te komen, kan je simpelweg de avond voordien al vliegen richting Stockholm. Daar breng je een heerlijk nachtje door in alle comfort, in het Clarion Arlanda Aiport Hotel.
Feit, de hotelovernachting kost ook centen, maar vaak komt dit op hetzelfde bedrag uit als de hele vliegreis pas een dag later uit te voeren. Bovendien sta je de volgende dag al rond de middag met je voeten in de sneeuw en je neus in de pure Lapse buitenlucht. Je maakt de transfer naar je verblijfsplaats bij daglicht en kan volop van de omgeving genieten, in plaats van pas rond 18u te landen in Lapland, in het donker naar je hotel of lodge te gaan en een laat diner te nemen.
Planningsmatig is een avondvlucht nemen best haalbaar, je vliegt rond 20-21u en kan dus tijdig de luchthaven bereiken.
Logeren in een luchthavenhotel klinkt niet als de meest trendy nacht. Dat is echter het Clarion Arlanda Airport Hotel buiten beschouwing gelaten. Hier wil je maar al te graag een nachtje doorbrengen om je vakantiegevoel aan te wakkeren.

Eerst en vooral is de bereikbaarheid van het hotel een droom. Vanuit de Skycity van Arlanda airport, de connector tussen terminal 4 en 5, kan je recht de receptie van het hotel inwandelen. De vluchten vanuit West Europa gaan steeds via terminal 5, en de binnenlandse vluchten naar Lapland vanuit terminal 4, dat valt mee! Geen gedoe met transferbusjes of ondergrondse treintjes om je hotel te bereiken dus. Wil je je bagage niet achter je aan trekken, geef dan bij check-in op je luchthaven van vertrek aan dat ze deze een nacht in bewaring mogen houden in Stockholm Airport. Deze wordt dan de volgende ochtend automatisch op je vlucht naar Lapland geplaatst. En neen, deze gaat niet standaard verloren. Wel kan je licht gepakt met enkel je handbagage aan je welverdiende vakantie beginnen. Wil je nog wat contact houden met het thuisfront, of heb je nog een aantal zaken af te handelen, log dan rustig in op de gratis WI-FI van het hotel. Steekt er nog een late-night hongertje de kop op, dan is er de 24/24 beschikbare room service.

De kamer die je zal bezetten beschikt over een comfortabel tweepersoonsbed van 160 cm of twee aparte bedden van 105 cm, een led TV, opbergruimte en luxueus privésanitair. Dat alles in een modern interieur.
Om de avond door te brengen kan je genieten van een hapje in het restaurant op de 12e verdieping, met zicht op de runway en de zonsondergang. Daarnaast is er de ‘Living Room’, waar een relaxe sfeer hangt en het aangenaam de avond afsluiten is  met een drankje.

Na je eerste nacht op Scandinavische bodem wacht een smakelijk ontbijtbuffet. De geur van vers gebakken brood komt je tegemoet wanneer je de ontbijtruimte gaat opzoeken. Het aanbod is uitgebreid: yoghurt, beleg, kazen, vers fruit, muesli, .... Een eitje in de ochtend kan hardgekookt, als omelet, roerei, of wat je maar wil. Het ontbijt wordt geserveerd van 5u tot 9u30, en zelfs langer in het weekend.

Wil je ’s morgens zo vlot mogelijk uitchecken, laat dan tijdens je verblijf even aan de receptie weten dat je gebruik wenst te maken van de express check-out. Je hoeft dan ’s morgens enkel je sleutel in de check-out box te deponeren en kan naar je gate wandelen. Had je nog een openstaande rekening van room service of minibar, dan ontvang je deze per e-mail.

Een reis naar Lapland is en blijft een unieke onderneming, en dankzij een overnachting het Clarion Arlanda Airport Hotel kan je je reistijd optimaliseren en rustig de vakantie starten. Voor laat-boekers zijn krappe beschikbaarheden op de vluchten naar Lapland op deze manier vlot opgelost. Enjoy!  

dinsdag 14 oktober 2014

Wat je nog niet wist over de Sámi

De Sámi liggen aan de oorsprong van de hele Scandinavische bevolking

Rond 11000 voor Christus smelten de Europese gletsjers vanaf de kustgebieden richting het binnenland, en de mens volgde. Het leven was hard gezien het arctische klimaat, maar de Sámi pasten zich aan hun omgeving aan. Ze kleedden zich in dierenhuiden en onderhielden een nomadische levensstijl, leefden in tipi-tenten en joegen op rendier, beer, eland, konijn en bever. Ook visvangst zorgde voor een mooie voedselvoorziening met zeehond en walvis aan de kust, en zalm en baars in het binnenland. Dat alles aangevuld met bosbessen.


Alles draait rond…rendieren!

Rendieren vormen het middelpunt van de Sámi cultuur. Voor duizenden jaren werd in het wild op deze dieren gejaagd, met zelfgemaakte wapens en vallen. Later werden de dieren gehoed in kuddes, en worden hun natuurlijke vijanden door de herders gecontroleerd. Vandaag de dag hoeden de Sámi nog steeds hun kuddes, die wel vrij in de natuur rondzwerven. Een herder herkent zijn kudde aan de insnijding in het oor van zijn dieren. 



In totaal, 100 000 Samen

Het merendeel van de Sámi, zo’n 50 000, wonen in Noorwegen. De overigen bevinden zich in Zweden, Finland en Rusland. Ongeveer 20 000 van hen spreken Samisch. Er bestaat geen Samische standaardtaal. Het gesproken Samisch kent vele, sterk verschillende, varianten verdeeld over een aantal aparte talen. Het Samisch is verwant aan het Fins en Ests en behoort tot de Finoegrische taalfamilie.




Sámi = democratie

Tegenwoordig is er zowel in NoorwegenZweden als Finland een Sámi parlement, het ‘Sameting’, dat bij de nationale overheden van de staten waaronder Lapland ressorteert, inspraak heeft in zaken die de Samen en hun woongebied betreffen.


Festivalitis

Heel karakteristiek is de Sámi muziek met het zingen van de ‘yoik’. Het zijn a cappella liederen gewoonlijk traag gezongen met emotionele teksten, zowel vrolijk, verdrietig als melancholisch. Op de vele festivals worden de verschillende Sámi gebruiken uitgebreid gevierd, bijvoorbeeld bij de lentemigratie van de rendieren richting de kust.

Rond de nationale dag van de Sámi, op 6 februari, wordt er telkens een festival georganiseerd gedurende een hele week. De week zit gevuld met activiteiten: rendierenrace, Sámi markt, kampioenschap lasso werpen, tentoonstellingen, en natuurlijk, muziek. 
In 2015 gaat het festival door van 1-9 februari in Tromso. 


Fashionably Sámi

Het authentieke kledingstuk is de Gakti, gemaakt van rendierleer en pezen. Tegenwoordig worden ook wel wol, katoen of zijde gebruikt. De boots worden van rendierleer en bont vervaardigd. Typisch is de gekrulde, opstaande tip. Daarnaast is de versierde riem met mes van rendiergewei een must bij de Sámi outfit. De versieringen, kleuren en patronen in de kledij tonen aan waar een persoon vandaan komt, of hij getrouwd is, en soms zelfs tot welke specifieke familie deze hoort. 

woensdag 1 oktober 2014

Verhuis eens een stad

Wat als de funderingen van je stad beginnen te verzakken?
Geen paniek, verhuis gewoonweg de hele stad!

Dit staat het mijnstadje Kiruna te wachten. Kiruna is de meest noordelijke stad in Zweden, gelegen boven de poolcirkel op 67° noord. Het stadje dankt haar bestaan aan de lokale ijzerertsmijn, ’s werelds grootste ondergrondse mijncomplex. Het is het economische hart van de regio, dat al meer dan 100 jaar lang de grote meerderheid van de stadsbevolking tewerk stelt.

De exploitatie van de mijn maakt nu de verhuis van de stad Kiruna noodzakelijk. Een gedeelte van de funderingen van de stad is gaan barsten en staat op punt van instorting. Daarenboven wil het lokale mijnbedrijf dieper gaan graven, om nog 800 miljoen ton ijzererts te kunnen ontginnen.


Een project op grote schaal met hallucinante cijfers

De hele stad zal 3 kilometer oostwaarts verplaatst worden. In totaal zullen 23 000 inwoners moeten verhuizen, met letterlijk hun hele hebben en houden, huis inclusief. Sommige gebouwen zullen afgebroken worden en heropgebouwd op hun nieuwe locatie. Je zou het kunnen vergelijken met Ikea meubilair. Dit zal bijvoorbeeld het geval zijn voor de authentieke, historische kerk van Kiruna. Deze werd gebouwd in 1912 en is Zwedens grootste houten bouwwerk. In 2001 ontving het nog de prijs van mooiste gebouw in heel Zweden.

Een stad verhuizen is hele opgave die een hele boel actoren omvat: stedenbouwkundigen, architecten, landschapsontwerpers, biologen, bouwkundig ingenieurs, bouwvakkers, sociaal antropologen… Het is ook een klus die je niet in 1 keer klaart. Er zal minstens 20 jaar over gaan om de hele stad te verplaatsen. Sommigen hebben het zelfs over 40 tot 50 jaar. Het stadscentrum en de winkelstraat zouden afgerond moeten zijn in 2018.

Dan hebben we het nog niet gehad over de immense kost van een dergelijk project. Het mijnbedrijf spendeerde al een dikke 4 biljoen Zweedse Kronen aan het project, en voorziet nóg een 7,5 biljoen. Zij kopen onder andere de huizen van de inwoners op, zodat de inwoners zelf een nieuwe thuis kunnen kopen in het ‘nieuwe’ Kiruna.


Een tweede kans tot ruimtelijke ordening

Eerlijk gezegd, Kiruna is vanuit toeristisch oogpunt niet bepaald de meest inspirerende Zweedse stad. Los van de kerk zijn er niet te veel opmerkelijke gebouwen of locaties te vinden. De hele verhuis betekent een enorme opportuniteit voor stedenbouwkundigen om Kiruna opnieuw te ontwerpen volgens de meest recente inzichten. Het stadsbestuur heeft dan ook een ontwerpwedstrijd georganiseerd, die werd gewonnen door het project ‘Kiruna 4 Ever’, door White Arkitekter AB.  

En wat met de inwoners van Kiruna? Hoe voelen zij zich bij het verlaten van hun oude vertrouwde hoekjes en straatjes? Allemaal prima! Ze zijn best tevreden met de verhuis. Ze ontvangen immers een mooie prijs voor hun woning, en kunnen verhuizen naar een stad met alle moderne, spiksplinternieuwe faciliteiten met oog voor duurzame ontwikkeling, en de nodige infrastructuur voor ontspanning, cultuur en sport. En de boost voor het lokale toerisme er nog bij!


Kiruna luchthaven is het startpunt van de meeste reizigers naar Zweeds Lapland. Ook de reizen met Xplore the North naar het ICEhotel van Jukkasjärvi, de Pinetree Lodge, en Abisko starten in Kiruna. Of neen, binnenkort starten deze in ‘nieuw’ Kiruna! 

dinsdag 29 juli 2014

Vakantielectuur in reisthema

Ik ga op reis en ik neem me…een goed boek!

Vooral in het Hoge Noorden hoort even wegkruipen met een meeslepend boek er gewoonweg bij. Lekker genesteld in een comfortabele sofa bij het haardvuur met een warme kop thee, aan het einde van een lange dag in de verfrissende buitenlucht de wondere witte artische wereld bewonderd te hebben. Dat klinkt als vakantie!

Maar welk boek neem je nu in hemelsnaam mee?

Een aantal tips om je reis des te intenser te maken, en je Scandinavië beleving vanuit de zetel verder te zetten met romans van lokale auteurs. 





Mikael Niemi: Popmuziek uit Vittula
Een humoristische roman over de in Pajala opgroeiende jongen Matti, in Zweeds Lapland. Het zijn de jaren 1960-1970, alle wegen zijn geasfalteerd, kleine landerijen zijn in verval en rock muziek knalt uit de radio. De oude generatie houdt niet van de modernisering, terwijl Matti en zijn vriend Niila dromen van een ander leven, voorbij de horizon.
Gebaseerd op de eigen ervaringen van de schrijver die zelf uit Pajala afkomstig is. Het boek werd een Zweedse best seller.






Jonas Jonasson: De honderdjarige man die uit het raam klom en verdween
Op zijn 100ste verjaardag breekt Allan Karlsson uit zijn home door het raam. Hij is vastberaden zijn resterende dagen te vullen met avonturen, en vertrekt op een lange reis door Zweden, achternagezeten door dieven en politie. Doorheen het reisverloop maakt hij nieuwe vrienden en wordt ook zijn verleden duidelijk. Een boek waar je je doorheen lacht. 




Sofi Oksanen: Zuivering

Op een dag vindt de oude Aliide Truu een uitgeputte jonge vrouw voor haar huis in Estland. Ze heet Zara en hoewel Aliide haar niet vertrouwt, laat ze haar binnen en verzorgt haar. Wat Zara niet durft te vertellen is dat ze de kleindochter van Aliides zus Ingel is, die tijdens de Tweede Wereldoorlog naar Vladivostok werd gedeporteerd. In de oorlogsjaren was de jonge Aliide heimelijk verliefd op Hans, de echtgenoot van Ingel. Toen de Sovjet-Unie Estland bezette, moest de nationalistische Hans onderduiken, en Ingel en haar dochter werden gedeporteerd naar Siberië. Aliide deed niets om haar zus te helpen. Ze bleef in het geheim voor haar geliefde Hans zorgen in de hoop samen op een dag naar Tallinn te kunnen vluchten. Als de jonge Zara het huis van Aliide opzoekt neemt het verhaal een gruwelijke wending. 

De roman is gebaseerd op een ware gebeurtenis en won onder andere de literatuurprijs van de Noordse Raad. 


Marianne Fredriksson: Simon

Simon Larsson groeit op in een arbeidersgezin in Göteborg in de jaren 1940. De Tweede Wereldoorlog is volop aan de gang, Simons vader is een man van principes, zijn moeder een warme en toegewijde huisvrouw. Maar zij zijn niet zijn biologische ouders. Simon ontdekt dat hij geadopteerd werd, en dat zijn vader Joods is. Simon raakt bevriend met Isak Lentov, een Joodse jongen van zijn school, wiens familie uit Nazi-Duitsland vluchtte. De link tussen Simon en de Lentov’s wordt meer en meer aangehaald naarmate de jongens volwassen worden en de oorlog vordert. 

Verfilmd in 2011 en daarmee Zwedens grootste filmproductie ooit. 



Stieg Larson: De Millennium trilogie
Met deze trilogie zijn een aantal boeken van wereldklasse aan de misdaad literatuur toegevoegd. Zo meeslepend, dat wanneer je begint te lezen je niet meer wil stoppen. De trilogie bestaat uit: Mannen die vrouwen haten, De vrouw die met vuur speelde en Gerechtigheid.

Heb je hem nog niet gelezen, dan is dit je kans! Met de Millennium Trilogie heb je je handen vol gedurende je hele reis. Ga je ook richting Stockholm, dan is de themawandeling een aanrader. Deze brengt je gegarandeerd op een aantal bijzondere locaties in de stad.

Toch liever in de zetel? Dan kan je altijd voor de verfilming opteren. 



Arnaldur Indridason: Schemerspel
Meeslepend werk van de bekendste IJslandse auteur.

Reykjavik is in rep en roer door de aanvang van het wereldkampioenschap schaken in de stad. De Koude Oorlog is op zijn hoogtepunt en vertegenwoordigers van oost en west leiden hun spelers naar het schaakbord. Tijdens de voorbereidingen wordt een jongen in de bioscoop het slachtoffer van een brutale aanval. De politie is overbelast met extra veiligheidsmaatregelen voor de schaakwedstrijd, toch wil Marion Briem die het onderzoekt leidt, er achter komen voor welk doel dit mensenleven werd genomen.

woensdag 23 juli 2014

Strandweer! En dat óók in het hoge noorden

Zomertijd, zonnetje schijnt, en iedereen heeft zin in een dagje strand. Oostende, Cadzand of Scheveningen hebben we ondertussen allemaal al gezien, net als de stranden van de Middellandse zee. Maar ook in Scandinavië en zelfs boven de poolcirkel zijn er prachtige stranden te vinden. Op verkenning!

Reynisfjara – Zuidwest kust IJsland

Geen gewoon strand! Dit is IJslands fameuze zwarte basaltstrand tussen imposante rotsen. Vulkanische gesteentes zorgen voor de zwarte kleur van het strand. Ondiepe grotten met fraaie basaltformaties maken de plek deste mysterieuzer.
Vanop dit strand heb je bovendien een mooi uitzicht op de rotsformatie Reynisdrangar. De legende gaat dat het de resten zijn van een driemaster, die door 2 trollen aan land werd getrokken. Ze werden echter verrast door de zonsopgang, waardoor de trollen met het schip in steen veranderden.




Långholmsbadet – Stockholm, Zweden

Citytrippen in het hippe Stockholm kan je afwisselen met een rustmoment op het strand van eiland Långholmen. Een klein maar aangenaam strandje omringd door groen. Snacken kan in het nabijgelegen Inn’s Summer café, waar je ijsjes of de meer lokale kaneelbroodjes kan verkrijgen. Ideaal voor een welverdiende pauze van je bezoek aan Stockholm.


Kvalvika – Lofoten, Noorwegen

Op maar liefst 68° noord! Dit is het meest populaire van de stranden van de Lofoten, doch niet het meest bezochte! Een wandeling van minimaal een uur brengt je naar het strand. Er is geen andere weg mogelijk om het strand bereiken, behalve via de zee ;-).
Het smalle strand is omringd door  500 meter hoge bergen, en vormt ook een ideale campingplek voor 1 of 2 nachten. Let wel op, bij hoogtij loop een deel onder en wordt het strand in twee gesplitst.  




Nauthólsvík – Reykjavik, IJsland

In een buitenwijk van Reykjavik start een pad naar Nauthólsvík, een geothermisch zandstrandje. Het water van de Atlantische Oceaan aan de kusten van IJsland bedraagt in de zomer gemiddeld 12-16°C, en in de winter tot -2°C. Aan Nauthólsvík wordt het water echter opgewarmd dankzij geothermische activiteit onder zeebodem, waardoor er een hot tub is die op natuurlijke wijze continu tot een aangename 38,5°C opgewarmd wordt. De IJslanders benutten de bijzondere natuurlijke krachten van hun land optimaal, en hebben de badplaats wat uitgebouwd met kleedruimtes, wc en douches, en een kinderbadje.


Wie had dat gedacht…zoveel strandmogelijkheden in het Noorden! 

maandag 14 juli 2014

Ook de UNESCO vindt Lapland prachtig

De lijst is ellenlang, wie houdt het nog bij. Maar toch, de waarde van een benoeming tot ‘UNESCO werelderfgoedsite’ mag niet onderschat worden. Het betreft immers stuk voor stuk locaties over de hele wereld die van onschatbare waarde zijn voor de humaniteit. 
De UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization) moedigt de identificatie, bescherming en bewaring van dit cultureel en natuurlijk erfgoed aan, zowel bij de overheden als bij de lokale bevolking zelf. Een benoeming van een locatie tot werelderfgoed, heeft dan ook het voordeel tot verplichte instandhouding van het erfgoed door de huidige en alle volgende generaties.

Lapland is als streek één van de veertien Zweedse werelderfgoedsites op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO, sinds 1996. Een bijzonderheid is de erkenning als combinatie van natuur-en cultuurerfgoed.

Het gebied bestaat uit 940 000 hectare, en omvat vier nationale parken: Muddus, Sarek, Padjelanta en Stora Sjöfallet, en twee natuurreservaten: Sjaunja en Stubba. Het gevarieerde landschap is gevormd door bergketens, gletsjers, hoogvlakten, oerbossen, taiga en toendra, bergmeren en een uitgebreide fauna en flora met bedreigde soorten.

Lapland werd opgenomen als werelderfgoedsite om verschillende redenen. De regio is van bijzondere universele waarde omwille van de lopende ecologische, geologische en biologische processen. Daarnaast is de variëteit aan natuurlijke fenomenen enorm, en is de natuur zeer divers met onder andere een populatie van ongeveer 100 bruine beren en alpiene flora.

Op cultureel vlak is Lapland van waarde dankzij de aanwezigheid van de Sámi sinds de prehistorie. Het is de grootste regio in de wereld met een voorvaderlijke manier van leven gebaseerd op de seizoensafhankelijke trek van kuddes rendieren tussen bergen en vlakten. De Sámi bewaren alle traditionele waarden met betrekking tot rendierhoeden, houthakken, vissen en jagen. 




Ziezo, alweer een extra motivatie om Lapland van je lijstje te schrappen. Als de UNESCO er vol van is, dan moet het wel waar zijn!